Trabzon Valiliği, Trabzon Büyükşehir Belediyesi ve DOKA iş birliğinde hazırlanan Trabzon Turizm Master Planı’nın tanıtım toplantısı gerçekleştirildi. 2026-2053 yıllarını kapsayan planda, 15 farklı üniversiteden 34 akademisyen çalıştı.
Trabzon’un turizm geleceğine yön verecek olan “Trabzon Turizm Master Planı”nın tanıtım toplantısı bugün Ramada Otel’de yapıldı. Trabzon Valiliği, Trabzon Büyükşehir Belediyesi ve DOKA iş birliğinde yürütülen çalışma, 2026-2053 yıllarını kapsayan uzun vadeli bir vizyon ortaya koymayı hedefliyor.
TURİZM ZİRVESİ
Saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunmasıyla başlayan programa, Trabzon Valisi Tahir Şahin, Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Nadir Alparslan, TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu Başkanı ve AK Parti Trabzon Milletvekili Adil Karaismailoğlu, Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç, İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Murat Yakın, KTÜ Rektörü Prof. Dr. Hamdullah Çuvalcı, ilçe belediye başkanları, sivil toplum kuruluşları ile sektör temsilcileri katıldı.
TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu Başkanı ve AK Parti Trabzon Milletvekili Adil Karaismailoğlu ise, “Bugün yine şehrimizin önünü açacak bir vizyon projeyle karşınızdayız. Trabzon’umuz, kadim şehrimiz her yönüyle gelişmekte ve büyümektedir. Bizler idareciler olarak tek hedefimiz; şehrimizin gelişmesi, büyümesi, ekonomik gelirlerinin artması, vatandaşlarımızın yaşam kalitesinin yükselmesi ve hayatlarının kolaylaşmasıdır.
OLMAZSA OLMAZ BİR UNSURDUR
Turizm sektörü de şehrimizin en önemli ekonomik alanlarından biridir. Özellikle pandemi sonrası süreçte, turizm şehrimizin en önemli ekonomik girdisi hâline gelmiştir. Bu doğrultuda yapılması gereken çalışmalar ve hedeflerimiz çerçevesinde neler yapılabileceğini ortaya koymak amacıyla, hocamız tarafından sunulan master plan profesyonel bir şekilde hazırlanmıştır. İnşallah bundan sonra bize düşen görev, bu plana uyarak şehrimizin turizm sektörünü geliştirmektir.
Aslında tüm sektörlerde master plan çok önemlidir. Master plan, yapılan işlerin daha faydalı, daha verimli ve planlı bir şekilde yürütülmesini sağlayan olmazsa olmaz bir unsurdur. Bugüne kadar hep turizm sektörünün plansız gelişmesinden şikâyet edilmiştir. İnşallah bundan sonra turizm sektöründe bir nevi “anayasamız” olacak bu plan doğrultusunda hepimiz hareket edeceğiz ve sektörü planlı bir şekilde geliştireceğiz” dedi.
Karaismailoğlu, sözlerine şu şekilde devam etti:
“Bu noktada herkese görev düşmektedir. Bu görevler, eylem planlarıyla birlikte netleştirilecektir. Bundan sonraki amacımız, kısa süre içinde kimin ne yapması gerektiğini ortaya koymak ve uygulamayı takip edecek bir organizasyon yapısı oluşturmaktır. Bu süreçte zaman zaman bir araya gelerek hem yapılan işleri değerlendirecek hem de master planına uyumu birlikte gözden geçireceğiz.
Turizm sektörü şehrimizin en önemli sektörü olduğu gibi, ülkemizin de en önemli sektörlerinden biridir. Geçen yıl Türkiye genelinde 65 milyon ziyaretçi ve 64 milyar dolarlık ekonomik girdi elde edilerek turizm, ülke ekonomisine çok büyük katkı sağlamıştır. Şehrimizde ise yaklaşık 1,5 milyon ziyaretçi ağırlanmış, bunun %60’a yakını yabancı turistlerden oluşmuştur. Bu da turizmin ekonomik açıdan ne kadar önemli bir sektör olduğunu göstermektedir.
14 MİLYON ZİYARETÇİ HEDEF1LENİYOR
Bu plan doğrultusunda hareket edilirse yaklaşık 14 milyon ziyaretçi hedeflenmektedir. Ancak hiçbir şey yapılmaz ve süreç doğal akışına bırakılırsa bu rakamın yaklaşık 4,5 milyon seviyesinde kalacağı öngörülmektedir. Yani planın uygulanması durumunda ziyaretçi sayısını üç katına çıkarma imkânı bulunmaktadır.
Bu kapsamda turizmin 12 aya yayılması, çeşitlendirilmesi ve farklı turizm alanlarının geliştirilmesi büyük önem taşımaktadır. Spor turizminden sağlık turizmine, iyi yaşam turizminden kültür turizmine kadar birçok alan detaylı şekilde ele alınmıştır. Şehrimizin tarihi, kültürel değerleri ve doğal güzellikleri dikkate alınarak planlama yapılmıştır.
İnşallah hep birlikte bu plana uyacağız. Sektörün profesyonelleşmesi için bu büyük bir gerekliliktir.
HEDEFLERİMİZ BÜYÜKTÜR, ANCAK ULAŞILABİLİR HEDEFLERDİR
Hedeflerimiz büyüktür ancak ulaşılabilir hedeflerdir. Turizm sektörü, yaşam değerlerimizle de uyumlu bir alandır. Misafirperverlik kültürümüz en güçlü yönlerimizden biridir. Misafiri en iyi şekilde ağırlamak, memnun etmek ve uğurlamak; ardından bu memnuniyetin tavsiye edilmesini sağlamak çok önemlidir.
Bu nedenle turizmi “bacasız sanayi” olarak görüyoruz. “Bir memnun turist, bin turist getirir” anlayışıyla hareket ediyoruz. Bu bakış açısı hem kamu hem özel sektör tarafından benimsenmelidir.
Bu iş bir ekip işidir. Birbirimizin eksiklerini tamamlayarak ve birlikte çalışarak güzel sonuçlar elde edeceğimize inanıyorum. Altyapı açısından da önemli avantajlara sahibiz. Hükümetlerimizin Trabzon’a sağladığı yatırımlar sayesinde ulaşım ve altyapı projeleri hızla devam etmektedir. Bu projeler tamamlandığında hem vatandaşlarımız hem de şehrimizi ziyaret eden misafirlerimiz daha konforlu bir deneyim yaşayacaktır” dedi.
34 AKADEMİSYEN, 15 ÜNİVERSİTE, TÜM STK’LAR
Programda konuşan Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Öğretim Üyesi ve aynı zamanda Trabzonlu olan Prof. Dr. İlhan Yazıcıoğlu, master planının hazırlanma sürecine dair önemli bilgiler paylaştı:
Yazıcoğlu, “15 farklı üniversiteden 34 akademisyen akademik grupta yer aldı. Ama aynı zamanda tüm STK’ların görüşleri, düşünceleri, kamu kurumlarının fikir ve düşünceleri çalışmada yer aldı. Trabzon’da büyük bir çalıştay düzenlenmiş, bu çalıştayda tüm STK’lar yer almış, projelerimizin büyük bütünü o çalıştayda şekillenmiş, ortaya çıkmış, bizim akademik ekip tarafından daha sonra şekillendirildi.
DÜNYADA BENZER NOKTALARDA KIYASLAMALAR YAPILDI
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, konuşmasında kapsamlı bir literatür taraması ve veri analizi yapıldığını, tüm ilçe belediye başkanları ile planın amacı öneminin anlatıldığını kaydederek, ardından da STK’larla toplantı yapıldığı belirtti.
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, turizm ilçe evanterlerini de çıkardıklarını ancak hava koşulları ve çeşitli etkinler nedeniyle sınırlı sayıda olsa da oluşamadıkları noktalar olduğun hatırlattı.
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, “Benchmarking dediğimiz kıyaslama analizi yaptık. Trabzon'u destinasyon olarak benzer özelliklere sahip olan; coğrafi, demografik özelliklere sahip olan, turizmde başarıyı elde etmiş destinasyonlarla karşılaştırdık.
Altı yurt dışı, dört yurt içi destinasyonla karşılaştırmamızı yaptık.
Yine aynı şekilde Bergen Norveç, Innsbruck Avusturya, Selanik Yunanistan, Soçi Rusya, San Sebastian İspanya ile kıyaslamasını yaptık.
Bu başarılı destinasyonlar neleri iyi yaptılar, bu başarıyı elde ettiler? Bunlarla karşılaştırdığımızda Trabzon olarak bizim nelerde eksikliğimiz var, bunu görmemiz gerekiyordu” dedi.
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, Trazon’un uzun dönemli stratejik amacını ortaya koyduklarını da ifade ederek, “Master Planı, bildiğiniz üzere, bir stratejik plandır, bir stratejik yaklaşımdır; eylem planlarını içermez. Hayalleri ortaya koyar. Uzun dönemde 'Biz ne olmak istiyoruz, bunu nasıl gerçekleştireceğiz?'i ifade eder. Daha sonraki süreçte bu, eylem planları ile beraber geliştirilir, şekillendirilir ve uygulanabilir hale getirilir. Yani master planın ortaya koymuş olduğu hayalimizdir. Trabzon olarak biz 'Bunu hayal ediyoruz' diyoruz” dedi.
MEVCUT ÇEKİCİLİKİLER…
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, ana amacın turizmin 12 aya yayılması olduğunu kaydederek, sonrasında da hedefleri ortaya koyduklarını anlattı.
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, “Trabzon turizm envanteri incelendiğinde, ilin turizm çekiciliklerinin oldukça çeşitli ve zengin olduğu görülmektedir. Yapılan envanter çalışması göstermiştir ki Trabzon'un yeni turizm çekiciliklerine ihtiyacı yoktur. Mevcut çekicilikler, ilin turizm pazarından yüksek oranda pay almasını, rekabet üstünlüğünü korumasını ve ortalamanın üzerinde gelir elde etmesini sağlayacak niteliktedir.
Ancak burada önemli bir sorun bulunmaktadır. Sorun, mevcut kaynaklar arasında koordinasyonun sağlanamaması ve uyumun oluşturulamamasıdır” dedi.
YEREL HALKIN TURİZME BAKIŞI
Yerel halk ve işletmelerin de turizme bakışını aktaran Prof. Dr. Yazıcıoğlu, “Yerel halk, turizmi ekonomik fayda, sosyal canlılık ve yaşam kalitesi açısından olumlu değerlendirmektedir. Buna karşın kalabalıklaşma, çevre kirliliği, fiyat artışları ve altyapı yetersizliklerini en önemli sorun alanları olarak görmektedir.
Bu nedenle hazırlanacak eylem planlarında bu konulara özel önem verilmelidir. Halkın desteğinin kaybedilmesi durumunda turizm faaliyetlerinin sürdürülebilir şekilde yürütülmesi mümkün olmayacaktır. Bu nedenle vatandaşların turizm faaliyetlerinden olumsuz etkilenmesini önleyecek planlama ve uygulamaların geliştirilmesi büyük önem taşımaktadır.
Yerel işletmeler ise turizmi ağırlıklı olarak gelir artışı, istihdam ve müşteri çeşitliliği açısından olumlu değerlendirmektedir. Buna karşılık mevsimsellik, tanıtım eksikliği, ürün çeşitliliğinin yetersizliği ve altyapı sorunlarını temel problemler olarak görmektedir” diye konuştu.
TRABZON’UN GÜÇLÜ VE ZAYIF YÖNLERİ, FIRSATLAR…
Trabzon’da gerçekleştirilen SWOT analizi 24 başlık üzerinden yapıldığını, bu noktada güçlü ve zayıf yönlerin belirlendiğini kaydeden Prof. Dr. Yazıcıoğlu, “
Trabzon’un güçlü yönleri; doğal ve coğrafi üstünlükleri, kültürel ve tarihi zenginlikleri, erişilebilirlik ve stratejik konumu, turizm altyapısı ve ekonomik katkısı ile toplumsal ve beşerî sermayesidir.
Zayıf yönler ise; altyapı ve planlama sorunları, hizmet kalitesi ve profesyonelleşme eksikliği, mevsimsellik ve talep dengesizliği, yönetim ve koordinasyon eksikliği, dijitalleşme ve tanıtım yetersizliği ön plana çıkmaktadır.
Fırsatlar açısından değerlendirildiğinde; küresel turizm trendlerinin deneyim ve tematik turizme yönelmesi Trabzon için önemli bir avantajdır. Doğa temelli turizmin gelişimi ve ulaşım altyapısına yapılan yatırımlar da önemli fırsatlar sunmaktadır. Samsun’a hızlı tren projesi, Trabzon’da raylı sistemlerin kurulması, çevre yollarının inşası ve yeni havaalanı yatırımları turizmin gelişimi açısından kritik öneme sahiptir.
Ulaşılabilirlik sağlanmadan turizmden etkin pay almak mümkün değildir. Bu nedenle ulaşıma yönelik projeler, turizm açısından stratejik fırsatlar oluşturmaktadır.
Ayrıca turizm ürünlerinin çeşitlendirilmesi ve entegre edilerek daha zengin deneyim paketlerine dönüştürülmesi, kırsal kalkınma ve yerel ekonomi açısından da önemli fırsatlar sunmaktadır.
Trabzon’un en önemli sorunlarından biri, turistlerin yalnızca Trabzon’u ziyaret etmek amacıyla değil, genellikle Karadeniz turlarının bir parçası olarak bölgeye gelmesidir. Bu durumun değiştirilmesi ve Trabzon’a özel ziyaret motivasyonu oluşturulması gerekmektedir. Bu amaçla turizmin çeşitlendirilmesi ve yılın 12 ayına yayılması büyük önem taşımaktadır. Ayrıca mevcut kaynaklar arasında koordinasyon ve eşgüdümün sağlanması gerekmektedir.
Tehditler açısından değerlendirildiğinde; çevresel riskler ve iklim değişikliği hem fırsat hem de tehdit unsuru olarak karşımıza çıkmaktadır. Güney bölgelerin ısınması, iç turizmi kuzeye yönlendirebilirken; aynı zamanda iklim değişikliği yerel ekosistem üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir.
Kontrolsüz yapılaşma, aşırı turist yoğunluğu, rekabet ve destinasyon baskısı önemli tehditler arasındadır. Mevsimselliğin azaltılmasıyla bu yoğunluk yıl geneline yayılabilir ve dengelenebilir. Bu noktada stratejik tercih önemlidir: çok sayıda düşük gelirli turist yerine daha az sayıda ancak yüksek gelirli turist hedeflenmelidir.
Ekonomik ve sektörel riskler ile yönetimsel ve stratejik riskler de turizm sektörünün doğasında yer almaktadır. Turizm faaliyetleri her zaman dışsal şoklara açıktır.
Yakın çevrede yaşanan siyasi ya da askeri gelişmeler bile turizm planlarını doğrudan etkileyebilmektedir. Bu durum sektörün kaçınılmaz bir özelliğidir” dedi.
Prof. Dr. Yazıcıoğlu, Master Planda yer alan çeşitli projeleri aktardı…
HEM ŞEHRİN HEM DE ÜLKEMİZİN EKONOMİSİNE…
Toplantıda konuşan Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç, Trazon’un Anadolu’nun bütün şehirleri gibi çok farklı özellikleri, güzellikleri ve değerleri olan bir şehir olduğuna dikkat çekerek, “Bu özel ve güzel yönlerimizi, son yıllarda gelişen trendimiz olan turizmle birlikte hem şehrimizin ekonomisine tahvil etmek istiyoruz hem de turizm olması hasebiyle ülkemizin ekonomisine de tahvil etmek istiyoruz. Bu yönüyle ciddi bir gayreti ortaya koyuyoruz” dedi.
MERHUM VALİ RECEP KIZILCIK’IN İNİSİYATİFİ İLE BAŞLADI
Trabzon’a bu bakış açısı ve v vizyonun 2009 yılında dönemin valisi Merhum Recep Kızılcık’ın inisitafi ve iradesiyle başladığını hatırlatan Başkan Genç, “Ondan sonra Trabzon'da hep üstüne koymaya çalıştık. Ama burada da güçlü yönlerimiz kadar zayıf yönlerimiz de çıktı.
Ama projeksiyona baktığımızda, vizyona baktığımızda, bu işi bir master plan çerçevesinde yaptığımız zaman, ileriye doğru bu sistematikte eylem planları da oluşturulursa çok daha iyi noktalara şehrimizi ulaştırabiliriz” dedi.
Turizm Master Planı için 9 ay çalışıldığını hatırlatan Başkan Genç, “9 ay emek verildi. Ben hem bakanlık yetkililerimize ve hususen burada bizi yalnız bırakmayan kıymetli Bakan Yardımcımız Nadir Alpaslan Bakanımıza özellikle çok teşekkür ediyorum. TGA'mıza, kıymetli genel müdürümüz burada, çok teşekkür ediyorum. Ve şehrimizin evladı, Turizm Komisyonu Başkanı, şu anda kıymetli bakanımız burada, çok teşekkür ediyorum. Her fırsatta bu işi daha iyi bir noktaya taşımak için bir gayret ortada. Ama işin vilayette bir disiplin, bir kurumsallık altında yürütülmesi de çok kıymetli” dedi.
MASTER PLAN 1300 SAYFA
Başkan Genç, Turizm Master Planının 1300 sayfa olduğuna dikkat çekerek, “32 başlık altında hazırlanan, yaklaşık 1300 sayfalık kapsamlı bir rapor ortaya konulmuştur. Bu süreçte 156 paydaş ile birebir görüşmeler yapılmış ve oldukça kapsamlı bir master plan hazırlanmıştır. Plan, İl Tanıtım ve Geliştirme Kurulu tarafından kabul edilmiş; bundan sonraki aşamada eylem planlarına dönüştürülerek daha somut bir yapıya kavuşturulacaktır.
188 FARKLI ÜLKE VATANDAŞI TRABZON’A GELDİ
Bu süreçten büyük bir memnuniyet duyuyorum. Bundan sonraki aşamada şehrimize ve ülkemize turizm alanında önemli bir katma değer kazandıracak yeni bir yol haritası ortaya çıkmaktadır. Bu aynı zamanda bir farkındalık meselesidir.
Hocamın da ifade ettiği gibi, Trabzon’un ekstra cazibe merkezleri oluşturma gibi bir ihtiyacı yoktur. Şehrimiz zaten güçlü destinasyonlara, kültürel ve inanç merkezlerine sahiptir.
Geçtiğimiz yıl Trabzon’umuza 188 farklı ülke vatandaşının giriş yaptığı resmi verilerle tespit edilmiştir. Bu kişiler Trabzon Havalimanı üzerinden ülkeye giriş yapmışlardır. Bir kısmı bir gün, bir kısmı ise daha uzun süre konaklamıştır. Bu durum, şehrimizin uluslararası düzeyde ciddi bir çekim merkezi olduğunu göstermektedir.
Böylesine değerli bir şehrin turizm potansiyelini profesyonel bir yaklaşımla ele almak büyük önem taşımaktadır” dedi.
YOL HARİTASINI HAYATA GEÇİRECEĞİZ
Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Nadir Alparslan, “Trabzon, birçok alanda olduğu gibi turizm alanında da Türkiye’nin önemli merkezlerinden biridir. Son yıllarda, özellikle Sayın Bakanımızın da ifade ettiği gibi, pandemi sonrasında Trabzon’umuzda çok önemli gelişmeler sağlanmıştır. Bundan sonra ise daha sistemli, daha kurumsal, hedefleri ve sorumlulukları net şekilde belirlenmiş bir master plan çerçevesinde turizm yolculuğumuzu daha da başarılı ve kıymetli bir noktaya taşıyacak bir yol haritasını hayata geçireceğiz.
Kıymetli konuklar, bildiğiniz üzere turizm, Türkiye için son yıllarda stratejik bir sektör hâline gelmiştir.
Turizm sektörü daha da ivme kazanmış; Türkiye, bugün dünyada en fazla turist kabul eden 4. ülke konumuna ulaşmış ve dünyanın önde gelen turizm destinasyonlarından biri hâline gelmiştir.
Türkiye, sahip olduğu doğal ve kültürel zenginlikler sayesinde turizm açısından büyük bir potansiyele sahiptir. Bu potansiyeli nitelikli turizm ürünlerine dönüştürmek ve bunu güçlü girişimcilerle desteklemek, başarıyı daha da artıracaktır.
TRAZON ÖNE ÇIKAN BİR DESTİNASYONDUR
Trabzon’umuz kadim bir şehir, kültür şehri ve doğal güzellikleriyle öne çıkan bir destinasyondur. Özellikle Körfez ülkelerinde “cennetten bir köşe” olarak nitelendirilen Trabzon’umuz, bu master plan ile birlikte tüm paydaşların katkısıyla çok daha güçlü bir turizm kimliğine kavuşacaktır.
Kamu kurumları, özel sektör, yerel yönetimler, üniversiteler ve tüm vatandaşlarımızın katkısıyla Trabzon’un turizm potansiyeli daha da ileriye taşınacaktır.
Büyükşehir Belediye Başkanımızın da ifade ettiği gibi, Trabzon’a gelen ziyaretçi sayısını artırarak sadece Körfez ülkelerinden değil, dünyanın 181 ülkesinden gelen turistleri en iyi şekilde ağırlamayı hedefliyoruz.
Gelen misafirlerimizin hem şehrimize hem de ülkemize önemli katma değer bırakmasını sağlamak temel amacımızdır.
KURUMSAL BİR YAPIYA KAVUŞMASINA KATKI SAĞLAYACAKTIR
Bundan sonraki süreçte, Bakanlığımız ve Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı ile birlikte; Valiliğimizin koordinasyonunda, İl Müdürlüğümüz ve yerel paydaşlarımızla iş birliği içerisinde bu master planı hayata geçireceğiz. Böylece adım adım belirlenen hedeflere ulaşacağız.
Trabzon’da sektörün, üniversitelerin, kamu kurumlarının ve diğer tüm paydaşların turizmin şehre değer katacağının bilincinde olması son derece memnuniyet vericidir. Bu farkındalık, çalışmaların daha kurumsal bir yapıya kavuşmasına katkı sağlamaktadır.
Sayın Bakanımızın da ifade ettiği gibi, turist memnuniyeti en önemli unsurlardan biridir. Gelen misafirlerin memnuniyetinin en üst düzeyde sağlanması, yalnızca Trabzon’a değil; Gümüşhane, Bayburt, Rize, Artvin ve Giresun’u da kapsayan bölgesel bir destinasyon oluşturulması açısından da büyük önem taşımaktadır.
Bu bölge, dünyanın dört bir yanından gelecek misafirleri ağırlayabilecek potansiyele sahiptir. Yeter ki üzerimize düşen sorumlulukları yerine getirelim.
TRABZON’UN EN ÖNEMLİ AVANTAJI..
Trabzon; tarihi, kültürü ve doğal güzellikleriyle adeta cennetten bir köşedir. Bu potansiyel doğru şekilde değerlendirildiğinde, şehrimize yoğun bir turist akışı olacaktır.
Turizm sektörü geliştikçe rekabet de artmaktadır. Ancak Trabzon’un sahip olduğu doğal ve kültürel zenginlikler, bu rekabette önemli bir avantaj sağlamaktadır. Turizm ürünlerini çeşitlendirerek 12 aya yaymak ve gastronomi gibi alanlarla desteklemek, bu sürecin başarısını artıracaktır.
MASTER PLAN REHBER OLACAK
Trabzon Valisi Tahir Şahin ise, Master Planla ilgil olarak, “Rehberliği ihtiyacımız vardı. Bu rehberlik mekanizmasını master plan oluşturdu. Bundan sonra ev ödevlerimizi aldık. Trabzon valiliği olan başta ben, üniversitelerimiz, sivil toplum kuruluşlarımız, bu master plan çerçevesinde şehrimize turizm noktasında daha fazla katkı sunmaya hazırız. Çalışacağız, gayret edeceğiz” dedi.