Safranbolu'nun tarihi konakları salgın sürecinde sahiplerine nefes oldu

- Karabük'ün, UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan tarihi yapılarıyla ünlü Safranbolu ilçesinde, Kovid-19 tedbirleri kapsamında uygulanan sokağa çıkma kısıtlaması ve "evde kal" çağrıları doğrultusunda apartman dairelerinde kalmak istemeyen konak sahipleri, soluğu daha önce boş tuttukları geleneksel konaklarda aldı - Safranbolu Kaymakamı Mehmet Türköz: - "Vatandaşlarımız bu pandemi sürecinde dikey mimarideki apartmanlardan çıkarak konaklarına, geleneksel evlerine geldiler ve süreci rahat, sağlıklı bir şekilde geçirmeyi tercih ettiler" - Tarihi konak sahibi Aytekin Aytekin: - "Evler ahşap olduğu için nefes alır. Pencerelerden baktığınızda olağanüstü bir kent panoramasıyla hanları, hamamları, camileri, evleri gözleyebilirsiniz"

Safranbolu'nun tarihi konakları salgın sürecinde sahiplerine nefes oldu

KARABÜK (AA) - AHMET ÖZLER - Türk kent kültürünün yaşayan en önemli yapı taşlarından biri olan ve bu nedenle UNESCO tarafından Dünya Mirası kabul edilen Karabük'ün Safranbolu ilçesindeki konaklar, yeni tip koronavirüsle (Kovid-19) mücadele sürecinde sahiplerinden daha çok ilgi görmeye başladı.

Kovid-19 tedbirleri kapsamında uygulanan sokağa çıkma kısıtlaması ve "evde kal" çağrıları doğrultusunda apartman dairelerinde kalmak istemeyen konak sahipleri, soluğu daha önce boş tuttukları, genellikle üç katlı, 8-10 odalı, ihtiyaçlara uygun tasarlanmış ve estetik biçimde şekillendirilmiş geleneksel konaklarda aldı.

Özellikle geniş aileler, büyük kültür birikiminin ve yüksek düzeyde ustalığın ürünü olan, atalarından kalma konaklara yerleşti.

Safranbolu Kaymakamı Mehmet Türköz, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Osmanlı'dan kalma önemli bir kent olan Safranbolu'nun tarihi ile öne çıktığını ve bu nedenle UNESCO Dünya Miras Listesi'nde bulunduğunu hatırlattı.

İlçede yaşayanların genellikle yazlık ve kışlık olarak iki evi bulunduğunu, birinin tarihi bölgede geleneksel Türk evi, diğerinin ise yeni yerleşim yerindeki apartman dairesi olduğunu anlatan Türköz, Safranboluluların salgın döneminde geleneksel evleri tercih ettiğini dile getirdi.

Safranbolu'da yaklaşık 2 bin geleneksel Türk evi bulunduğunu aktaran Türköz, "Vatandaşlarımız pandemi sürecinde dikey mimarideki apartmanlardan çıkarak konaklarına, geleneksel evlerine geldiler ve süreci rahat, sağlıklı bir şekilde geçirmeyi tercih ettiler. Zaten Safranbolu da içinde yaşayarak koruma kültürüne sahip bir şehrimiz." diye konuştu.

Türköz, insanların tarihi yapılarda daha çok hareket edebildiğinin altını çizerek, boş duran bazı konakların yeniden işlev kazanmasının da ilçeye faydalı olduğunu vurguladı.

- "Eski kentlerde birlikte yaşama keyfini, sanatını sürdürürüz"

Kent üzerine çalışmalar yapan ve birçok kitabı bulunan, salgın döneminde de geleneksel Safranbolu evinde yaşamayı tercih eden 74 yaşındaki araştırmacı-yazar Aytekin Aytekin de tarihi Safranbolu evlerinin insanların yaşamına göre biçimlendiğini belirtti.

Geleneksel evlerin avluları bulunduğunu söyleyen Aytekin, şu bilgileri aktardı:

"Safranbolu evlerinin tasarımında tek bir ilke vardır, odağında insan vardır. Ev insanın yaşam biçimine göre tasarlanır ve yapılır. Günümüzde ise bunun tersi olan bir uygulama var. Safranbolu evleri nasıl insana göre biçimleniyorsa, günümüzdeki beton evlere göre de insanlar biçimleniyor. Ev nasılsa ona uymak zorundasınız.

Safranbolu evlerinin zemin artı 3 katlı olması, 8 ila 10 arasında odasının olması, bu odaların güneşi doğumundan batımına kadar görebilmesi... Odalarda saat ve ısı farkına göre hareket yeteneği, her oda içerisinde yeme-içme, yatma, abdest alınabilecek gusülhane ve yüklüğün bulunması, dolapların bulunması insana yaşam keyfi veriyor."

Salgın döneminde 651 metrekarelik geleneksel Safranbolu evinde hayatını sürdürdüğünü dile getiren Aytekin, "Bahçeli evimizde hiç sıkıldığımı söyleyemem. Evler ahşap olduğu için nefes alır. Pencerelerden baktığınızda olağanüstü bir kent panoramasıyla hanları, hamamları, camileri, evleri gözleyebilirsiniz. Oysaki apartman penceresinden baktığınızda karşı apartmanı ve büyük bir beton kütlesinden başka bir şey göremezsiniz. Nefes de alamazsınız. Modern yaşam bizi biçimlendirir, eski kentlerde ise birlikte yaşama keyfini, sanatını sürdürürüz." diye konuştu.

Aytekin, tarihi evlerdeki mutfak ve ambarlarda insanların bir kışı geçirecek kadar yiyecek ve içecek stoklayabildiğine işaret ederek, bu tür geleneksel evlerde komşuluk ilişkilerinin de ileri düzeyde olduğuna dikkati çekti.

Kovid-19 ile mücadele döneminde babasından kalan asırlık konakta kalmayı tercih eden 84 yaşındaki Yılmaz Kavuşturucu ise apartman dairesi yerine 3 dönüm bahçesi olan konakta salgın dönemini geçirdiğini, bu karardan dolayı da son derece mutlu olduklarını anlattı.

Kavuşturucu, ahşabın kokusuyla yaşamadan bu atmosferin anlatılamayacağını ifade etti.


Yorumlar (0)
4
kısa süreli hafif yoğunluklu yağmur
Namaz Vakti 24 Ocak 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11